Οι επισκέψεις στα 400 μουσεία και τους αρχαιολογικούς χώρους της Ιταλίας είναι μηδαμινές, με αποτέλεσμα μια μεγάλη τρύπα στον προϋπολογισμό τους, και τα έσοδα να είναι δυσανάλογα μικρά σε σχέση με το κόστος των μισθών των φυλάκων και της συντήρησης των χώρων αυτών.

Χαρακτηριστικά αναφέρεται η ακραία περίπτωση του αρχαιολογικού χώρου της Ραβανούζα, στη νότια Σικελία, όπου, οι δέκα φύλακες είδαν έκπληκτοι έναν άνθρωπο να εμφανίζεται στο εκδοτήριο και να ζητά εισιτήριο για να επισκεφθεί τα αρχαία. Η έκπληξή τους ήταν δικαιολογημένη: ο επισκέπτης εκείνος ήταν ο πρώτος και, όπως αποδείχθηκε, ο τελευταίος της περασμένης χρονιάς.

Και η συγκίνησή τους τόσο μεγάλη ώστε άφησαν τον επισκέπτη να περιηγηθεί δωρεάν στον αρχαιολογικό χώρο. Με τη δωρεάν είσοδο στον μοναδικό του επισκέπτη, ο αρχαιολογικός χώρος της Ραβανούζα κατέγραψε στον ισολογισμό της περιφέρειας της Σικελίας μηδέν έσοδα, αλλά και 340.000 ευρώ έξοδα για τους μισθούς του προσωπικού. 

Η κατάσταση δεν είναι και πολύ καλύτερη στην υπόλοιπη Ιταλία. Τα τελευταία χρόνια οι εισπράξεις στα μουσεία και τους αρχαιολογικούς χώρους έχουν μειωθεί κατά 7%. Οι μισθοί στον στρατό των 21.000 υπαλλήλων που έχουν επιφορτιστεί με τη φύλαξή τους και τη συντήρησή τους κοστίζει στο ιταλικό κράτος 650 εκατομμύρια ευρώ, όταν οι εισπράξεις είναι μόλις 104 εκατομμύρια. Κι όπως σημειώνει η εφημερίδα La Repubblica, οι δυνάμεις του στρατού αυξάνονται σε κάθε προεκλογική περίοδο κι ενόψει οποιονδήποτε εκλογών. 

Το μεγαλύτερο πρόβλημα, ωστόσο, εντοπίζεται στη Σικελία, μια από τις περιοχές με τη μεγαλύτερη συγκέντρωση αρχαιολογικών θησαυρών και πολιτιστικών αγαθών στον κόσμο.

Η πόλη Καλτατζιρόνε, για παράδειγμα, φιλοξενεί ένα μουσείο κεραμικής, στο οποίο απασχολούνται 41 υπάλληλοι. Τον ίδιο αριθμό υπαλλήλων απασχολεί και η Κοιλάδα των Ναών στο Αγκριτζέντο για τους μισθούς των οποίων η περιφέρεια ξοδεύει 1,3 εκατομμύρια ευρώ το χρόνο. Το μουσείο κεραμικής, όμως, εισπράττει μόλις 10.000 ευρώ το χρόνο από τα εισιτήρια που κόβει.

Συνολικά, η Σικελία ξοδεύει 69 εκατομμύρια ευρώ το χρόνο για το προσωπικό που φυλάει τους πολιτιστικούς της θησαυρούς. Αλλά οι επισκέπτες αποφέρουν στα ταμεία της λιγότερο από το ένα έκτο αυτού του ποσού. 

Η σκέψη που στριφογυρίζει στο μυαλό των Αρχών, είναι να απευθυνθούν στους ιδιώτες. «Αυτή η κατάσταση δεν μπορεί να συνεχιστεί», λέει στην ιταλική εφημερίδα ο αντινομάρχης της Σικελίας Γκαετάνο Αρμάο.

Ο αρχαιολογικός χώρος της Ραβανούζα με τα μηδέν εισιτήρια, είναι απλώς η κορυφή του παγόβουνου. Το αρχαιολογικό μουσείο της Καλτανισέτα έκοψε μέσα σε έναν ολόκληρο χρόνο μόλις 34 εισιτήρια, εισπράττοντας ποσό 64 ευρώ, όταν οι 14 υπάλληλοί του στοιχίζουν στο ιταλικό κράτος 557.000 ευρώ.

Το αρχαιολογικό μουσείο στη γειτονική Μαριανόπολι εισέπραξε το 2009 κάτι περισσότερο από 250 ευρώ. Στη Μεσίνα, την τουριστική «πύλη της Σικελίας» με τους 250.000 κατοίκους, οι επισκέπτες στο μουσεία της ήταν μόλις 500. Η μοναδική εξαίρεση στον κανόνα είναι το ελληνικό θέατρο στην Ταορμίνα. 

Ανάμεσα στα σχέδια της περιφέρειας για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης είναι και η ιδιωτικοποίηση 87 μουσείων και αρχαιολογικών χώρων. Αλλά, όπως συμβαίνει σε αυτές τις περιπτώσεις, οι συνδικαλιστικές οργανώσεις αντιδρούν απειλώντας με κινητοποιήσεις.