Τα πάνω κάτω στη φορολογία μισθωτών, συνταξιούχων και επαγγελματιών φέρνει το νέο φορολογικό νομοσχέδιο που εγκρίνεται την ερχόμενη Τρίτη.

Μειώνεται ο φόρος για τα εισοδήματα έως 40 χιλιάδες ευρώ, ενώ επιβάρυνση προκύπτει για τον έναν στους δέκα φορολογουμένους. Ποινικοποιείται η φοροδιαφυγή, κατάσχονται περιουσίες όσων κλέβουν συστηματικά την εφορία και μπαίνει λουκέτο στις επιχειρήσεις των φοροφυγάδων.

Παράλληλα, από την 1η Ιουλίου ενεργοποιούνται οι ταμειακές μηχανές, ενώ οι επιτηδευματίες, το πρώτο εξάμηνο του 2010, θα φορολογηθούν με βάση το τεκμαρτό εισόδημα, αυξημένο κατά 50%.

Ο Γιώργος Παπανδρέου έκανε λόγο για ριζικές τομές, βάσει των οποίων πλέον όλα τα εισοδήματα θα φορολογούνται, ανεξαρτήτως της προέλευσής τους. Όπως δήλωσε ο πρωθυπουργός, μέχρι πρότινος υπήρχε ένα είδος φορολογικής ασυλίας για συγκεκριμένες πηγές εισοδήματος, κάτι που έδειχνε πως η φορολογική νομοθεσία δεν ίσχυε υπέρ του συλλογικού συμφέροντος, αλλά υπέρ ορισμένων κέντρων συμφερόντων.

Επίθεση στην κυβέρνηση για τη φορολογική της πολιτική εξαπέλυσε ο εκπρόσωπος της ΝΔ Πάνος Παναγιωτόπουλος. Καταλόγισε στην κυβέρνηση «φορολογική επιδρομή εναντίον της μικρομεσαίας ακίνητης περιουσίας».

Οι βασικές αρχές του υπό κατάθεση νομοσχεδίου:

-Εισάγει μια ενιαία, πιο προοδευτική φορολογική κλίμακα για όλα τα εισοδήματα των φυσικών προσώπων. Με περισσότερα φορολογικά κλιμάκια και ουσιαστική αναδιανομή του φορολογικού βάρους μεταξύ χαμηλών και μεσαίων εισοδημάτων.

-Μειώνει τη φορολογική επιβάρυνση στα ατομικά εισοδήματα από 40.000 ευρώ και κάτω ενώ προοδευτικά αυξάνεται η επιβάρυνση για τα υψηλότερα εισοδήματα, με ανώτερο συντελεστή που φτάνει το 45% για εισοδήματα μεγαλύτερα από 100.000 ευρώ. Η επιβάρυνση προκύπτει μόνο για λιγότερο από 1 στους 10 φορολογούμενους (κοντά στο 5% του συνόλου).

-Προβλέπονται κίνητρα για την ανάπτυξη, για τη διατήρηση και την αύξηση των θέσεων εργασίας. Θεσπίζεται τριετές αφορολόγητο για δημιουργία και λειτουργία νέων επιχειρήσεων από άτομα έως 35 ετών.

-Θεσπίζονται νέα κίνητρα, με στόχο την περιβαλλοντική προστασία, όπως φορολογικά κίνητρα για την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων και για τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος των επιχειρήσεων.

-Δίνονται κίνητρα για την προστασία του δομημένου περιβάλλοντος, με ελαφρύνσεις για τη διατήρηση αδόμητης γης που είναι εντός σχεδίου σε πυκνοδομημένες περιοχές και για την προστασία της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς.

-Αυξάνονται οι εκπτώσεις στα φορολογητέα κέρδη για επιχειρήσεις που πραγματοποιούν δαπάνες σε τεχνολογική καινοτομία, όπως αυτές θα οριστούν από απόφαση της αρμοδίου Υπουργού.

-Το μέρος των κερδών που προέρχεται από την πώληση αγαθών που ενσωματώνουν διεθνώς αναγνωρισμένη πατέντα της επιχείρησης απαλλάσσονται φόρων για τρεις εταιρικές χρήσεις.

-Μειώνεται ο συντελεστής φορολόγησης των κερδών που μένουν στην επιχείρηση και επανεπενδύονται, ενώ και αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό στη σημερινή δύσκολη οικονομική συγκυρία: εισάγονται φοροαπαλλαγές για όσες επιχειρήσεις, παρά το γεγονός ότι μειώνεται ο κύκλος εργασιών τους, διατηρούν θέσεις εργασίας και δεν απολύουν.

-Καταργούνται μια σειρά από ρυθμίσεις με ειδικές παράλογες ή άδικες φοροαπαλλαγές ή ρυθμίσεις για την αυτοτελή φορολόγηση εισοδημάτων. Διατηρούνται ρυθμίσεις που αφορούν σε ευπαθείς κοινωνικά ομάδες, σε απαλλαγές που σχετίζονται με αντικειμενικές δυσκολίες συγκεκριμένων πολιτών.

-Εισάγεται από φέτος ο λογιστικός προσδιορισμός των εισοδημάτων σε μια σειρά από επαγγέλματα που διατηρούσαν ειδική φορολογική μεταχείριση.

-Εισάγονται τεκμήρια προσδιορισμού του ελάχιστου εισοδήματος, ώστε να περιοριστούν και να ελεγχθούν φαινόμενα, όπως αυτά που διαπιστώνονται με δήθεν άπορους, που κατέχουν και συντηρούν βίλες, κότερα, πισίνες και πολυτελή αυτοκίνητα.

-Προβλέπεται στον προσδιορισμό του εισοδήματος να περιλαμβάνονται και οι παροχές σε είδος από εταιρείες, όπως, για παράδειγμα, τα πολυτελή αυτοκίνητα.

-Φορολογούνται τα μερίσματα και τα διανεμόμενα κέρδη, όπως τα εισοδήματα από εργασία. Εφαρμόζεται φόρος μεταβίβασης και συμμετοχές και στα εταιρικά μερίδια που σήμερα είναι αφορολόγητα. Επεκτείνεται το καθεστώς ΦΠΑ σε δραστηριότητες που δεν εξαιρούνται ρητά από την κοινοτική οδηγία για το ΦΠΑ.

-Καταργείται το Ενιαίο Τέλος Ακινήτων. Απαλλάσσεται η μικρή ακίνητη περιουσία από το φόρο και εισάγεται ένα προοδευτικό σύστημα φορολόγησης για ακίνητα αντικειμενικής αξίας άνω των 400.000 ευρώ ατομικής περιουσίας. Με το σύστημα που προτείνεται, απαλλάσσονται τα ακίνητα έως 400.000 ευρώ, πληρώνουν τον ίδιο φόρο με σήμερα τα ακίνητα από 400.000 έως 600.000 ευρώ και περισσότερο φόρο οι ακίνητες περιουσίες με αντικειμενική αξία μεγαλύτερη από 600.000 ευρώ.

-Αυξάνεται ο συντελεστής φορολόγησης των ακινήτων που ανήκουν σε εξωχώριες (off-shore) εταιρείες από 3 σε 15% και καταγράφονται τα ακίνητα που ανήκουν σε off-shore και δεν εμφανίζονται πουθενά στο περιουσιολόγιο των φορολογικών αρχών.

-Τα ακίνητα της Εκκλησίας φορολογούνται όπως και των άλλων νομικών προσώπων κοινωφελούς σκοπού, ενώ επανέρχεται η φορολόγηση των εσόδων της Εκκλησίας, που προέρχονται από την εμπορική αξιοποίηση ακινήτων, με συντελεστή 20% και καθιερώνεται, όπως και για τα υπόλοιπα νομικά πρόσωπα δημοσίου και ιδιωτικού δικαίου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, φόρος δωρεών 5% για τα ακίνητα και 10% για τα μετρητά.

-Ενισχύεται το μέτρο των αποδείξεων, σε συνδυασμό με το λογιστικό προσδιορισμό των εισοδημάτων, επιβάλλοντας με το νομοσχέδιο αυτό σε όλες ανεξαιρέτως τις επιχειρήσεις και τους επιτηδευματίες την έκδοση αποδείξεων μέσω πιστοποιημένων ταμειακών μηχανών.

-Στον κανόνα αυτό, υπάγονται χωρίς εξαιρέσεις και τα πρατήρια καυσίμων, τα περίπτερα, τα ταξί, οι πωλητές των λαϊκών αγορών κ.ο.κ. Σε όλους επιβάλλεται η εγκατάσταση ταμειακών μηχανών εντός του έτους.

-Με το νομοσχέδιο καθιερώνονται επίσης και οι επαγγελματικοί λογαριασμοί. Από 1/1/2011, όλες οι συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων κάθε κατηγορίας, όπως και όλες οι αμοιβές μισθοδοσίας, πραγματοποιούνται υποχρεωτικά μέσω τραπεζικών επαγγελματικών λογαριασμών.

-Από 1/1/2011 καθιερώνονται επίσης και τα ηλεκτρονικά τιμολόγια. Για συναλλαγές άνω των 3.000 ευρώ μεταξύ επιχειρήσεων ή μεταξύ επιχειρήσεων και Δημοσίου, θα γίνονται δεκτά μόνο ηλεκτρονικά τιμολόγια.

-Επίσης, από 1/1/2011 δεν θα θεωρείται νόμιμη όποια συναλλαγή μεταξύ ιδιωτών και επιχειρήσεων ή μεταξύ επιχειρήσεων αξίας μεγαλύτερης των 1.500 ευρώ γίνεται με μετρητά. Θα γίνονται δεκτές μόνο όσες γίνονται με χρεωστικές κάρτες, με πιστωτικές κάρτες, με δίγραμμες επιταγές και βεβαίως με ηλεκτρονικά διατραπεζικά εμβάσματα.

-Θεσπίζονται μέτρα για τον έλεγχο των συναλλαγών με εξωχώριες εταιρείες και της υποκεφαλαιοδότησης. Δεν αναγνωρίζονται πλέον οι αγορές, οι δαπάνες, τα μισθώματα, οι τόκοι που προκύπτουν από συναλλαγές με εξωχώριες εταιρίες ή εταιρίες αντιπροσώπευσης αυτών, οι γνωστές τριγωνικές ή τετραγωνικές συναλλαγές.

-Ενισχύονται και συμπληρώνονται οι διατάξεις περί ελέγχου πρακτικών ενδοομιλικών συναλλαγών μεταξύ μητρικών και θυγατρικών εταιρειών, εγκατεστημένων σε χώρες με προνομιακά φορολογικά καθεστώτα.